طهارت و پاکی مادر شرط اساسی برای گزینش مادران امامان بوده است و سعادتی که نصیب فاطمه معصومه(س) شده این بود که مادرش، مادر امام رضا(ع) نیز بود، لذا از هر آلودگی در هر اندازه‌اش به دور ماند.(5)

2. شفاعت گسترده: بالاترین جایگاه شفاعت از آن رسول گرامی اسلام است،(6) اما دو تن از بانوان خاندان رسول مکرم شفاعت گسترده‌ای دارند که بسیار وسیع و جهانشمول است و می‌تواند همه اهالی محشر را فرا گیرد: 1-خاتون محشر، صدیقه اطهر، حضرت زهرا(س) 2-شفیعه روز جزا حضرت فاطمه معصومه(س)

در مورد شفاعت گسترده حضرت فاطمه زهرا(س) طبق احادیث منقول از اهل سنت و شیعه هیچ شکی نیست. اما در مورد حضرت معصومه(س) از جهت گستردگی شفاعت، هیچ کس ـ حداقل هیچ بانویی ـ به شفیعه محشر معصومه نمی‌رسد، که امام جعفر صادق(ع) در این رابطه می‌فرماید: «تدخل بشفاعتها شیعتنا الجنه باجمعهم» با شفاعت او همه شیعیان ما وارد بهشت می‌شوند.(7)

3- ویژگی‌های دیگر: مثل عصمت، محدثه بودن، ورود زیارتنامه مخصوص و ... باعث شده که حضرت معصومه(س) از دیگر امامزادگان و برادران و خواهران پیشی گیرد(8) و همچون ستاره‌ای درخشان در این آسمان بدرخشد و صاحب شأن و مقام خاصی بشود، همان طوری که امام رضا(ع) در فقره‌ای از زیارتنامه آن حضرت می فرماید: «فان للک عند الله شانا من الشان»(9)؛ تو در محضر الهی شأن و منزلت وصف‌ناپذیری داری که بر خاک‌نشینان این عالم قابل تصور نیست و تنها خدا و پیامبر و اوصیاء طاهرینش بر آن واقفند.

4- ویژگی و امتیاز منحصر به فرد: دیگر اینکه زیارت آن حضرت است که ثواب آن پاداش و جایزه بزرگی دارد: متن دقیق روایات استحباب زیارت و پاداش آن برای استفاده بیشتر مخاطبین ذکر می‌شود: حضرت معصومه(س) تنها امامزاده‌ای است که امامان معصوم به زیارت آن حضرت تأکید کرده و پاداش زیارت آن حضرت را معادل با بهشت دانسته‌اند: «بَلْدَةُ قُمَّ وَ سَتُدْفَنُ فِیهَا امْرَأَةٌ مِنْ أَوْلَادِی تُسَمَّى فَاطِمَةَ فَمَنْ زَارَهَا وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّةُ قَالَ الرَّاوِی وَ کَانَ هَذَا الْکَلَامُ مِنْهُ قَبْلَ أَنْ یُولَدَ الْکَاظِمُ عَلَیْهِ‌السَّلَامُ»(10)؛ امام صادق(ع) قبل از تولد امام کاظم(ع) ضمن تبیین جایگاه قم و قداست آن به جهت دفن فاطمه معصومه در آن؛ پاداش زیارت این بانو را ورود به بهشت معرفی کرد.

«عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا الْحَسَنِ الرِّضَا ع عَنْ زِیَارَةِ فَاطِمَةَ بِنْتِ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ ع بِقُمَّ فَقَالَ مَنْ زَارَهَا فَلَهُ الْجَنَّةُ»؛ سعد اشعری که از بزرگان قم بوده و از علمای بزرگ و صاحب‌نام که از اصحاب بزرگوار ائمه است از امام رضا(ع) درباره زیارت قبر فاطمه معصومه در قم سؤال کرد، امام(ع) فرمود پاداش آن بهشت است، «عَنِ ابْنِ الرِّضَا ع قَالَ مَنْ زَارَ قَبْرَ عَمَّتِی بِقُمَّ فَلَهُ الْجَنَّةُ»(11)؛ امام جواد(ع) فرمود: هر کس قبر عمه‌ام را در قم زیارت کند پادش او بهشت است، زیارت با معرفت و با حفظ جوانب و لوازم زیارت و شروط مخصوص آن مانند دیگر زیارات که اجتناب از محرمات و مراقبت از واجبات و رعایت حقوق‌الناس از مهمترین شرایط قبولی زیارت و حفظ ثواب آن است.

5- موقعیتی و برتری جایگاه شهر مقدس قم و قداست و برکات آن از وجود حضرت معصومه(س) است، یکی از برکات حضور حضرت معصومه(س) در ایران و قرار گرفتن قبر شریفش در حوزه سترگ قم است که در سایه این بانوی کریمه صدها دانشمند و عالم بزرگ تربیت یافته و در تولید علوم الهی و گسترش آن کوشیده‌اند، اهل قم باید قدرشناسی کنند از حرم این بانوی بزرگ که نام آنها به جهت قبر این بانو در معراج نبوی گفته شده است و آیاتی از قرآن در شأن این شهر مقدس توسط امام معصوم تفسیر شده است:

5-1.«وَ رَوَى بَعْضُ أَصْحَابِنَا قَالَ کُنْتُ عِنْدَ أَبِی عَبْدِاللَّهِ ع جَالِساً إِذْ

قَرَأَ هَذِهِ الْآیَةَ فَإِذا جاءَ وَعْدُ أُولاهُما بَعَثْنا عَلَیْکُمْ عِباداً لَنا أُولِی بَأْسٍ شَدِیدٍ فَجاسُوا خِلالَ الدِّیارِ وَ کانَ وَعْداً مَفْعُولًا فَقُلْنَا جُعِلْنَا فِدَاکَ مَنْ هَؤُلَاءِ فَقَالَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ هُمْ وَ اللَّهِ أَهْلُ قُمَّ»؛

5-2.شهر قم به جهت وجود قبر فاطمه معصومه(س) حرم همه اهل بیت است: «وَ رُوِیَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَهْلِ الرَّیِّ أَنَّهُمْ دَخَلُوا عَلَى أَبِی عَبْدِاللَّهِ ع وَ قَالُوا نَحْنُ مِنْ أَهْلِ الرَّیِّ فَقَالَ مَرْحَباً بِإِخْوَانِنَا مِنْ أَهْلِ قُمَّ فَقَالُوا نَحْنُ مِنْ أَهْلِ الرَّیِّ فَأَعَادَ الْکَلَامَ قَالُوا ذَلِکَ مِرَاراً وَ أَجَابَهُمْ بِمِثْلِ مَا أَجَابَ بِهِ أَوَّلًا فَقَالَ إِنَّ لِلَّهِ حَرَماً وَ هُوَ مَکَّةُ وَ إِنَّ لِلرَّسُولِ حَرَماً وَ هُوَ الْمَدِینَةُ وَ إِنَّ لِأَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ حَرَماً وَ هُوَ الْکُوفَةُ وَ إِنَّ لَنَا حَرَماً وَ هُوَ بَلْدَةُ قُمَّ وَ سَتُدْفَنُ فِیهَا امْرَأَةٌ مِنْ أَوْلَادِی تُسَمَّى فَاطِمَةَ فَمَنْ زَارَهَا وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّةُ قَالَ الرَّاوِی وَ کَانَ هَذَا الْکَلَامُ مِنْهُ قَبْلَ أَنْ یُولَدَ الْکَاظِمُ عَلَیْهِ السَّلَامُ»(12)؛ جمعی از اهل ری که از شیعیان بودند، در محضر امام صادق مشرف بودند و خود را معرفی کردند که ما از اهل ری هستیم، امام شروع کرد از تمجید اهل قم و به آفرین گفتن به آنان و ذکر ویژگی‌های آن و آن را حرم اهل بیت شمرد و علت آن را قبر شریف حضرت معصومه معرفی کرد، اهل قم باید بدانند که امام صادق(ع) قرن‌ها پیش به آنان آفرین گفته و تشویقشان کرده است، باید این رتبه استثنائی را قدر دانست.

5-3.«لولا القمیین لضاع الدین»؛ اگر اهل قم نبودند و زحمات طاقت فرسا و وسیع آنان در راه نشر علوم و فرهنگ اهل بیت نبود؛ دین خدا از بین می‌رفت، این روایت درباره هیچ گروه جمعیتی دیده نشده است، منظور از اهل قم، علما و بزرگان و محدثین و مردم متدین قم هستند که علما با قلم، بیان، عمل و مردم و تجار و بازاریان و کسبه با عمل و اطاعت از فرامین شریعت دین را زنده داشته اند، بدون شک و تردید همه اینها از برکات و امتیازات وجود با برکت حضرت معصومه(س) هست.

6-ویژگی مهم دیگر حضرت معصومه این است که کراماتی که از آن حضرت و قبر شریفش به همه مسلمانان و علاقه‌مندان اهل بیت و اهل علم و مراجع عظام رسیده که بی‌مانند است که همه اهل دل آشنا هستند و همه مردم این نورانیت را با جان و دل احساس کرده‌اند، معروف است ملاصدرای بزرگ که در کهک قم در تبعید به سر می‌برد، در نوشتن اسفار وقتی با مشکلات و غوامض فلسفی گیر می‌کرد، با استعانت از معنویت و نورانیت حرم کریمه اهل بیت این مشکلات علمی را حل می‌کرد، همه مراجع خاطراتی شبیه آن را دارند، همه طلبه‌ها و دانشجویان از این خاطرات زیاد دارند که اگر نوشته شود بی‌تردید به ده‌ها مجلد می‌رسد.

*پی‌نوشت‌ها:

1-صدوق، عیون الاخبار، موسسه الاعلمی للمطبوعات، بیروت، ج 1، ص 14؛ شیخ مفید، الارشاد، دارالمفید، ج 2، ص 244.
2-شیخ عباس قمی، منتهی الامال، انتشارات هجرت، ج 2، ص 273.
3-ر.ک: مجله کوثر، شماره 33، شخصیت حضرت معصومه.
4-کلینی، اصول کافی، چاپ مکتبة الصدوق، تهران، ج 1، ص 477.
5-طبرسی، اعلام الوری، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ص 302.
6-سوره بقره، آیه 256.

7-سفینة البحار، شیخ عباس قمی، کتابخانه سنائی، تهران، ج 2، ص 376.
8-طبق حدیثی از امام رضا(ع) لقب حضرت به حضرت فاطمه دادند و این دلالت بر عصمت و پاکی آن حضرت دارد. طبق نقل علامه امینی در الغدیر، حضرت معصومه(س) ناقل حدیث از اجداد خود بوده است از این روی به وی محدثه می‌گویند.(علامه امینی، الغدیر، ج 1، ص196)
9-علامه مجلسی، بحارالانوار، مؤسسة الوفاء، بیروت، ج 102، ص 266.
10-بحارالأنوار،ج:57،ص:217
11-شیخ حر وسائل الشیعه،ج 14،ص576
12-بحارالأنوار،ج: 57،ص: 217

انتهای پیام/